"... dat is hoe het voelt. Ik voel me continu opgejaagd. Er is altijd nog wel wat te doen. Ik kan niet meer stoppen. En als ik wel stop... ik weet niet wat er dan gebeurt!"

Stress, Burn-out en Overspannenheid

“De boog kan niet altijd gespannen staan”.
“De kruik gaat net zolang te water tot hij barst”.

Martien is manager bij een groot bedrijf en bezwijkt bijna onder zijn werklast. Zo ervaart hij dat. De stapels die hij 's avonds laat nog mee naar huis neemt worden steeds groter en zijn tas puilt uit. Toch komt er steeds minder uit Martien's handen en hij voelt zich erg moe. Martien zou kunnen profiteren van contact met de iCounsellor door meer zicht te krijgen op zijn werkdruk en zijn eigen patronen bij stress. En hoe hij dat zou kunnen veranderen.

Waarom? Waarom laten we dat gebeuren?

Onder druk of spanningen reageren mensen heel verschillend. Je kunt een onderscheid maken tussen lichamelijke en emotionele reacties. Er zijn mensen die heftig en emotioneel reageren en bijvoorbeeld warm worden of blozen. Er zijn ook mensen die zich terugtrekken en de zaken “over zich heen laten gaan”. Voorbeelden van lichamelijke klachten zijn o.a.: vermoeidheid, rusteloosheid, slapeloosheid, rugpijn, hoofdpijn, stijve schouders (“frozen shoulder”), geringere concentratie etc. Voorbeelden van emotionele klachten zijn: prikkelbaar, huilen, snel kwaad zijn, opgejaagd voelen, algemeen gevoel van onbehagen, gevoel van machteloosheid, besluiteloosheid, eenzaamheid, zinloosheid etc. Als de last te zwaar is of te lang aanhoudt, dan ga je eronder “gebukt” of “stort” je in. De kunst is grenzen te leren kennen en te respecteren. Wat er allemaal in je lichaam gebeurt...

Omgaan met je fysieke en emotionele grenzen

Werkdrukbeleving is zowel expliciet als impliciet vaak een thema tijdens ontmoetingen en feestjes. Maar wat is het nu eigenlijk precies? Het Engelse woord “stress” betekent druk of spanning. In de Bouwkunde zijn dit ingeburgerde begrippen: wat is de maximale druk van iets, onder welke druk bezwijkt die brug? Iedereen kan een bepaalde druk verdragen. Als de last te zwaar is of te lang aanhoudt, dan gaat men eronder “gebukt” of men “stort” in. De kunst is grenzen te leren kennen en te respecteren. Doordat de druk vaak van de rol of de context komt (dus vaak van “buitenaf”) hebben we maar ten dele invloed op die druk. Extra druk zorgt ervoor dat ons lichaam alert wordt en klaar staat om bijzondere prestaties te leveren. Maar als er teveel druk op een individu komt, komt het lichaam niet meer tot rust en treedt slijtage door lichamelijke en/of emotionele klachten. Er zijn dus grenzen in het aankunnen van iets. De laatste jaren wordt steeds vaker het begrip “burn out” gebruikt. Dit kondigt zich aan als emotionele en lichamelijke uitputting, afkeer van het werk en gevoelens van verminderde competentie. Er is sprake van een verstoord evenwicht tussen de eisen die het werk stelt en de persoonlijke behoeften. Zie het als elastiek waar de rek uit is: het werk heeft zo hard aan iemand getrokken dat de veerkracht verloren is.

In de burn-out cijfers staat het onderwijs “eenzaam aan de top”, aldus Carien Karstens in haar boek “burn out”, met 13% (CBS cijfers 1998). De sector gezondheid en welzijn volgt met 10%. Als belangrijke “stressoren” op het werk noemt zij een slechte werksfeer, geen autonomie over het werktempo, een hoog werktempo, een gemis aan creatieve inbreng, eentonig werk, geen plezier in het werk en een hoge tijdsdruk.

Wat er in het lichaam gebeurt

Gewoonlijk merken we niet extreem veel van ons zenuwstelsel. Het doet wat het moet doen tijdens de dagelijkse gang van zaken. Het zenuwstelsel is een soort elektrische bedrading door het lichaam, een communicatiesysteem naar alle delen van het lichaam. Dit gaat heen en weer: van de hersenen naar het lichaam en andersom. Door aanhoudende spanningen blijken de draagkracht en reserves onder druk te komen staan. We voelen ons nerveus of worden “overspannen” (in vaktermen ook wel “surmenage” genoemd). De gevolgen van ongezonde, dat wil zeggen (te) hoge stress zitten in 3 categorieën: het lichamelijke, de verandering en de emoties. Heb je langdurig klachten op die gebieden, dan is er sprake van "stress".

Heb jij de grenzen van je je emotionele en/of fysieke draagkracht bereikt? Of wil je dit nader onderzoeken en gedragsalternatieven uitzoeken? Registreer je dan voor een intake.